Στις Βρυξέλλες εν μέσω της πολιτικής κρίσης ο Ερντογάν

MarketNews

Στις Βρυξέλλες εν μέσω της πολιτικής κρίσης ο Ερντογάν

Η επίσκεψη, η πρώτη μετά το 2009, που είχε έχει σχεδιασθεί για να τονώσει την διαδικασία ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αποκτά ιδιαίτερα πολιτική σημασία εν όψει των διλημμάτων που δημιουργεί η πολιτική κρίση που ξεκίνησε στις 17 Δεκεμβρίου με αφορμή τις επιχειρήσεις της δικαιοσύνης.

Ο Τούρκος πρωθυπουργός κατηγορείται ότι προσπαθεί να θέσει τη δικαστική εξουσία υπό αυστηρό πολιτικό έλεγχο και να εμποδίσει τις έρευνες για την διαφθορά σε βάρος στενών συνεργατών του.

Ο κ. Ερντογάν υποστηρίζει αντίθετα ότι το κίνημα του μουσουλμάνου διανοητή Φετουλάχ Γκιουλέν, χρησιμοποιεί έρευνες και την ισχυρή θέση ου έχει αποκτήσει μέσα στη Δικαιοσύνη, για να αποσταθεροποιήσει την κυβέρνηση πριν από τις δημοτικές εκλογές της 30ής Μαρτίου.

Ο υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων κ. Μεβλούτ Τσαβούσογλου επαναλαμβάνει ωστόσο ότι οι αλλαγές που σχεδιάζονται στην Δικαιοσύνη είναι απόλυτα σύμφωνες με τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωση. «Το νομοσχέδιο που αφορά το Ανώτερο Συμβούλιο Δικαστών και Εισαγγελέων (HSYK) είναι σύμφωνο με τα πολιτικά πρότυπα της ΕΕ», λέει.

Η συζήτηση του νομοσχεδίου αυτού, που προκάλεσε μεγάλη ένταση στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, έχει αναβληθεί, ενώ φαίνεται ότι έχουν δημιουργηθεί καινούργιες πολιτικές συμμαχίες που θα επέτρεπαν μια πιο ομαλή αλλαγή των κανόνων.

Αυθαιρεσίες και «πολιτικές διώξεις» μέσω της δικαιοσύνης είχαν καταγγελθεί άλλωστε και με αφορμή τις έρευνες σε βάρος πρωταγωνιστών των παλαιότερων στρατιωτικών πραξικοπημάτων, καθώς και των υποθέσεων «Εργκένεκον» και «Βαριοπούλα».

Οι καταγγελίες που είχαν γίνει τότε αφορούσαν ακριβώς τα ίδια δίκτυα που σήμερα καταγγέλλει η κυβέρνηση του κ. Ερντογάν.

Πάντως ένα μήνα μετά το σοκ που προκάλεσε η επιχείρηση της Δικαιοσύνης εναντίον της διαφθοράς, η επιχείρηση της 17ης Δεκεμβρίου η εκλογική απήχησή του Τούρκου πρωθυπουργού μένει αλώβητη.

Το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) που βρίσκεται στο 12ο έτος άσκησης της εξουσίας, μοιάζει έτοιμο να επαναλάβει την επίδοση που έχει καθιερώσει—να αυξάνει δηλαδή την εκλογική του επιρροή σε κάθε εκλογική αναμέτρηση.

Το εκτεταμένο κίνημα διαμαρτυρίας που ξεκίνησε από το καλοκαίρι οδήγησε σε δημοκοπική βουτιά έξι μονάδων που αναπληρώθηκε όμως μόλις σε ένα μήνα. Τον Αύγουστο η δημοτικότητα της κυβέρνησης ήταν και πάλι θεαματικά υψηλή.

Η πολιτική κρίση που ξεκίνησε την 17η Δεκεμβρίου οδήγησε σε αλλαγή συμμαχιών. Η ένταση στις σχέσεις με το κίνημα του διανοητή Φετουλάχ Γκιουλέν που οδηγήθηκαν σε πλήρη και σε ανοικτό πόλεμο. Με αστραπιαία ταχύτητα συστάθηκαν νέες συμμαχίες με παλιούς αντιπάλους. Οι συμμαχίες αυτές οδήγησαν στη δήλωση του Τούρκου πρωθυπουργού ότι ενδέχεται να επαναληφθούν οι δίκες για τις υποθέσεις Εργκένεκον και Βαριοπούλα. Η δήλωση αυτή χαιρετίστηκε αμέσως από τον Αρχηγό του Επιτελείου, ενώ επικρίθηκε από τους φιλελεύθερους που ανησυχούν για το ενδεχόμενο να επανακάμψουν οι στρατιωτικοί στο πολικό προσκήνιο. Προς το παρόν οι φόβοι αυτοί χαρακτηρίζονται υπερβολικοί.

Η σύγκρουση του πρωθυπουργού Ερντογάν με την οργάνωση Χιζμέτ («έργο», ή «υπηρεσία») του Γκιουλέν ξεκίνησε τον Φεβρουάριο του 2012, όταν η κυβέρνηση Ερντογάν είχε προχωρήσει στη συμφωνία με τον έγκλειστο στο Ιμραλί Κούρδο ηγέτη Αμπντουλάχ Οτζαλάν για την δρομολόγηση ειρηνικής διαδικασίας λύσης του Κουρδικού και μετασχηματισμού εκ των πραγμάτων της Τουρκίας σε κράτος προστάτη των Κούρδων της Μέσης Ανατολής.

Η προσπάθεια αυτή του Ερντογάν έχει σημαντικές γεωπολιτικές και οικονομικές συνέπειες, τις οποίες άλλες δυνάμεις τη περιοχή θέλουν με κάθε τρόπο να αποτρέψουν. Είναι αυτές οι δυνάμεις —υποστηρίζει ο Τούρκος πρωθυπουργός— οι οποίες συνωμοτούν για να αποσταθεροποιήσουν τη κυβέρνηση του.

Οι πολικές κρίσεις ενισχύουν την πεποίθηση ότι η λύση όλων αυτών των προβλημάτων βρίσκεται στην υιοθέτηση νέου συντάγματος, που θα μπορούσε να επανιδρύσει την Τουρκική Πολιτεία.

Πρωτοβουλίες του προέδρου της δημοκρατίας Αμπντουλάχ Γκιουλ έχουν ήδη δρομολογήσει εξελίξεις προς αυτή τη κατεύθυνση.