Κίνδυνος νέας κρίσης στην Πορτογαλία

MarketNews

Κίνδυνος νέας κρίσης στην Πορτογαλία

Aν και επικρατεί ένα κλίμα απατηλής ηρεμίας στην Πορτογαλία, αξιωματούχοι στις Βρυξέλλες και στο Βερολίνο εκφράζουν φόβους για έξαρση της δυσαρέσκειας από τις εξελίξεις στο οικονομικό μέτωπο της χώρας. Οι υποσχέσεις της σοσιαλιστικής κυβέρνησης για την κατάργηση μέτρων λιτότητας συγκρούονται με δεσμεύσεις της απέναντι στις Βρυξέλλες για την εκπλήρωση δημοσιονομικών στόχων, επισημαίνεται σε δημοσίευμα της Deutsche Welle. Είναι μια προσπάθεια του νυν πρωθυπουργού Αντόνιο Κόστα να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ των απαιτήσεων στο εσωτερικό και στο εξωτερικό της χώρας.

Ο κ. Κόστα έχει συμπεριλάβει στον προϋπολογισμό του 2016 μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση, αυξήσεις στα επιδόματα, στις επιδοτήσεις και στον κατώτατο μισθό, ενώ κατάργησε περικοπές στις ετήσιες αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων. Παράλληλα, όμως, έχει υποσχεθεί στις Βρυξέλλες μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος από το 4,4% το 2015 στο 2,2% το 2016 και στο 1,4% το 2017.

Η χαλάρωση των μέτρων λιτότητας έρχεται σε σύγκρουση με τους δημοσιονομικούς στόχους που έχουν συμφωνηθεί με την Ευρωπαϊκή Ενωση. Στο «Πρόγραμμα Σταθερότητας 2016-2020», που έχει εξαγγείλει η κυβέρνηση, προβλέπεται επίσης ότι δεν θα χρειαστεί να αυξηθεί το χρέος σε μια τετραετία. Θεωρείται ένας φιλόδοξος στόχος για την κυβέρνηση, όταν το υψηλό χρέος της οικονομίας –στο 129% του ΑΕΠ– είναι το πλέον ακανθώδες ζήτημα στις διαβουλεύσεις με τις Βρυξέλλες.

Εχοντας τη στήριξη του Αριστερού Μπλοκ και των Κομμουνιστών, η κυβέρνηση του κ. Κόστα εξασφάλισε τέλη Μαρτίου την έγκριση του κοινοβουλίου στα προαναφερόμενα μέτρα χαλάρωσης, αλλά ο τέως πρωθυπουργός Πέδρο Πάσους Κοέλιο ασκεί τη δική του κριτική και προεξοφλεί δυσάρεστες ανατροπές στο οικονομικό κλίμα της χώρας.

Ηδη, η πιστοληπτική αξιολόγηση της Πορτογαλίας, που προσφέρει πρόσβαση στο πρόγραμμα αγοράς ομολόγων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, κρέμεται από λεπτό σκοινί. Από τους τέσσερις οίκους πιστοληπτικής αξιολόγησης μόνον ο καναδικός DBRS δεν έχει υποβαθμίσει το χρέος της Πορτογαλίας στην κατηγορία των «σκουπιδιών» και έχει διατηρήσει τη βαθμολογία σε κλίμακα αποδεκτή, για να μπορεί η ΕΚΤ να αγοράζει κρατικά ομόλογα της χώρας. Το γεγονός αυτό έχει παίξει καθοριστικό ρόλο στη μείωση του κόστους εξυπηρέτησης του χρέους, δηλαδή στην πτώση των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων της. Εάν εξαιρεθεί από το πρόγραμμα, θα υπάρξουν σοβαρές συνέπειες στο χρέος της.

Η Πορτογαλία έλαβε πακέτο οικονομικής βοήθειας 78 δισ. ευρώ από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και την Ευρωπαϊκή Ενωση το πρώτο εξάμηνο του 2011, συναινώντας σε ένα αυστηρό πρόγραμμα δημοσιονομικής λιτότητας που κατάφερε να ολοκληρώσει τον Μάρτιο του 2014. Εντούτοις, η επιστροφή της Πορτογαλίας στις αγορές δεν σήμανε το τέλος της πολιτικής λιτότητας λόγω του υψηλού χρέους της. Πρέπει ακόμη να αντεπεξέλθει στις προδιαγραφές του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, με βάση το οποίο όλα τα κράτη-μέλη πρέπει να περιορίσουν το χρέος τους στο 60% του ΑΕΠ.