Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) να δώσει το «πράσινο φως» για την πρόωρη αποπληρωμή 5,29 δισ. ευρώ από τα διακρατικά δάνεια του πρώτου Μνημονίου (GLF) αποτελεί μια από τις σημαντικότερες κινήσεις διαχείρισης χρέους της τελευταίας δεκαετίας.

Πρόκειται για δάνεια που λήγουν την περίοδο 2033–2041 και εξοφλούνται τώρα, με πόρους από το λεγόμενο «σκληρό μαξιλάρι» ρευστότητας που διαθέτει η χώρα από το 2019.

Η απόφαση αυτή δεν είναι μια τυπική δημοσιονομική πράξη. Αντίθετα, έχει βαθιά επίδραση στη δομή του ελληνικού χρέους, στο κόστος εξυπηρέτησης και στην εικόνα της χώρας απέναντι στις αγορές. Το GLF, που είχε συμφωνηθεί τον Μάιο του 2010, περιλάμβανε συνολικά 52,9 δισ. ευρώ σε διμερή δάνεια από 14 χώρες της Ευρωζώνης. Μετά την περσινή πρόωρη αποπληρωμή των 7,9 δισ. ευρώ και τη σημερινή των 5,29 δισ. ευρώ, το υπόλοιπο των ανεξόφλητων δανείων περιορίζεται σημαντικά, ενισχύοντας την καθαρότερη εικόνα του ελληνικού χρέους.

Μείωση τόκων και δημοσιονομικό όφελος

Η πρόωρη εξόφληση σημαίνει ότι το Δημόσιο θα αποφύγει την πληρωμή τόκων για τα επόμενα χρόνια, δημιουργώντας καθαρό δημοσιονομικό όφελος. Σε περίοδο μεταβλητών επιτοκίων και αυξημένων χρηματοδοτικών αναγκών σε επίπεδο Ευρωζώνης, η αποφυγή μελλοντικών επιβαρύνσεων λειτουργεί προστατευτικά για τον προϋπολογισμό.

Παράλληλα, η Ελλάδα αξιοποιεί το ταμειακό «μαξιλάρι» των περίπου 10,7 δισ. ευρώ – ένα εργαλείο που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του τρίτου Μνημονίου ώστε να καλύπτει ανάγκες δανεισμού μετά την έξοδο από το πρόγραμμα το 2019. Στην πράξη, το Δημόσιο δεν χρειάστηκε ποτέ να καταφύγει σε αυτό για να χρηματοδοτήσει τρέχουσες ανάγκες, καθώς οι εκδόσεις ομολόγων ήταν σταθερά επιτυχείς ακόμη και πριν την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας το 2023.

Κρίσιμη εξαίρεση από τον ESM: Τι αποφεύγει η Ελλάδα

Με βάση τις συμβάσεις χρηματοδότησης, όταν ένα κράτος αποπληρώνει πρόωρα δάνεια προς επίσημους πιστωτές, όπως οι χώρες του GLF, τότε ενεργοποιείται αυτόματα η υποχρέωση να εξοφλήσει αναλογικό ποσό και προς τον ESM/EFSF. Αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε πρόσθετες πληρωμές πολλών δισεκατομμυρίων.

Όμως, τα Διοικητικά Συμβούλια του ESM και του EFSF, κατόπιν αιτήματος της ελληνικής κυβέρνησης, αποφάσισαν να χορηγήσουν εξαίρεση, επιτρέποντας στην Ελλάδα να προχωρήσει στην πρόωρη αποπληρωμή χωρίς καμία επιπλέον αναλογική υποχρέωση. Αυτό διασφαλίζει ότι το ταμειακό απόθεμα παραμένει επαρκές και ότι η κίνηση δεν δημιουργεί κίνδυνο για τη ρευστότητα του Δημοσίου.

Θετικό μήνυμα στις αγορές και βελτίωση του προφίλ χρέους

Η συγκεκριμένη εξέλιξη ενισχύει την εικόνα της χώρας στις διεθνείς αγορές. Η Ελλάδα ουσιαστικά δηλώνει ότι:

  • Διαθέτει επαρκή ρευστότητα.
  • Μπορεί να εξοφλεί δάνεια πριν από τη λήξη τους.
  • Διαχειρίζεται ενεργά και με στρατηγικό τρόπο το χρέος της.

Αυτό λειτουργεί καταλυτικά στη διαμόρφωση χαμηλότερου κινδύνου χώρας (country risk), οδηγώντας μακροπρόθεσμα σε χαμηλότερα επιτόκια δανεισμού. Ταυτόχρονα, η αφαίρεση παλαιών μνημονιακών δανείων από τη δομή του χρέους κάνει το προφίλ πιο «καθαρό» και πιο ευέλικτο, με καλύτερη κατανομή στο χρόνο.

Όπως δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος του ESM, Pierre Gramegna, η κίνηση αυτή «στέλνει ένα ακόμη θετικό μήνυμα στις χρηματοπιστωτικές αγορές, βελτιώνει τη διάρθρωση του χρέους και αντανακλά τη βελτίωση της δημοσιονομικής θέσης της χώρας».

Η Ελλάδα σε θέση ισχύος – Και στρατηγικής αυτοπεποίθησης

Η πρόωρη αποπληρωμή δεν γίνεται από ανάγκη. Γίνεται επειδή η χώρα διαθέτει τις δυνατότητες και το δημοσιονομικό περιθώριο να ενισχύσει το προφίλ του χρέους της, βελτιώνοντας τη μακροχρόνια βιωσιμότητά του.

Σε μια περίοδο που οι διεθνείς αγορές αναζητούν σταθερές και αξιόπιστες οικονομίες, η Ελλάδα επιχειρεί ένα ακόμη βήμα προς την κατεύθυνση της οικονομικής κανονικότητας. Η κίνηση αυτή επιβεβαιώνει ότι το Δημόσιο έχει περάσει σε μια νέα φάση: όχι απλώς διαχείρισης κρίσης, αλλά ενεργητικής στρατηγικής ενίσχυσης της πιστοληπτικής αξιοπιστίας.

Facebook Comments