Σε μια Ευρώπη που παλεύει με νέα κύματα ύφεσης και ελλειμμάτων, η Ελλάδα αναδεικνύεται φέτος ως η μοναδική θετική είδηση του οικονομικού χάρτη. Την Τρίτη 22 Απριλίου, η Eurostat αναμένεται να επικυρώσει το μεγαλύτερο πρωτογενές πλεόνασμα των τελευταίων ετών, ύψους πιθανώς άνω του 3,5% του ΑΕΠ για το 2024, έναντι στόχου 2,1%.
Πέρα από το πρωτογενές αποτέλεσμα, η χώρα φαίνεται να πετυχαίνει και συνολικό πλεόνασμα για πρώτη φορά μετά από χρόνια, της τάξης του 0,2%-0,3%, εξαλείφοντας πλήρως τα κρατικά ελλείμματα. Έτσι, από «μαύρο πρόβατο», η Ελλάδα καθίσταται πρότυπο δημοσιονομικής πειθαρχίας.
Ρεκόρ πρωτογενούς πλεονάσματος, μηδενισμός ελλείμματος και στο τραπέζι σενάρια για φοροελαφρύνσεις ενόψει ΔΕΘ
Το γεγονός αυτό δίνει ώθηση σε σενάρια για σημαντικές παροχές. Ήδη, το οικονομικό επιτελείο σχεδιάζει τρεις βασικές ελαφρύνσεις:
- Μείωση τεκμηρίων διαβίωσης, ειδικά για μισθωτούς και συνταξιούχους με περιουσιακά στοιχεία.
- Μείωση ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 μονάδες (ισόποσα για εργαζόμενους και εργοδότες).
- Μείωση φορολογίας στη μεσαία τάξη, είτε μέσω αύξησης των ορίων κλιμακίων είτε μέσω μείωσης συντελεστών.
Η συζήτηση κορυφώνεται ενόψει της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, όπου θα παρουσιαστεί το «καλάθι παροχών». Ωστόσο, η Κομισιόν επιφυλάσσεται, καθώς ζητά διαβεβαιώσεις για το αν τα υψηλά έσοδα είναι διατηρήσιμα ή προϊόντα συγκυρίας (π.χ. πληθωρισμός).
Κομβικό ρόλο παίζουν οι επιδόσεις στα ηλεκτρονικά συστήματα φορολόγησης (myDATA, POS) που απέδωσαν +2 δισ. ευρώ, αλλά και η αύξηση φορολογικής συμμόρφωσης. Εφόσον αποδειχθεί ότι πρόκειται για μόνιμα έσοδα, ανοίγει ο δρόμος για ευελιξία στους κανόνες δαπανών της Ε.Ε.
Ανασταλτικός παράγοντας οι αμυντικές δαπάνες: Η Ελλάδα δαπανά ήδη σημαντικά ποσά σε εξοπλιστικά (Belharra, Exocet), ενώ σχεδιάζονται επιπλέον αγορές. Αυτό μπορεί να περιορίσει μεσοπρόθεσμα τον δημοσιονομικό χώρο.
Η κυβέρνηση προσβλέπει σε εξαίρεση των αμυντικών δαπανών από τα ελλείμματα – μια πανευρωπαϊκή πρόταση που θα εξεταστεί ως τον Ιούνιο. Εφόσον εγκριθεί, η Ελλάδα μπορεί να απελευθερώσει έως 1 δισ. ευρώ ετησίως για φοροελαφρύνσεις, σταθεροποιώντας την αναπτυξιακή της πορεία εν μέσω διεθνούς αβεβαιότητας.
Το φετινό υπερπλεόνασμα ίσως είναι το εισιτήριο για την οικονομική της χειραφέτηση από τους κανόνες που τη δέσμευαν επί χρόνια.
