Ήταν 23 Απριλίου 2010, όταν ο τότε Πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου, από το γραφικό λιμάνι του Καστελόριζου, ανακοίνωσε την ιστορική –και δραματική– απόφαση: η Ελλάδα, υπό την απειλή άμεσης χρεοκοπίας, προσφεύγει στον ευρωπαϊκό μηχανισμό στήριξης.
Η δήλωση Παπανδρέου, με φόντο τη θάλασσα και τα ήρεμα νερά του ανατολικότερου άκρου της χώρας, έμελλε να σηματοδοτήσει την έναρξη μιας πρωτοφανούς περιόδου οικονομικής, κοινωνικής και πολιτικής αναταραχής. «Η χώρα βρίσκεται σε έκτακτη ανάγκη», ανέφερε. «Απευθύνθηκα στους εταίρους μας, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ζητώντας την ενεργοποίηση του μηχανισμού στήριξης που από κοινού δημιουργήσαμε».
Η προσφυγή στον μηχανισμό –ο οποίος αποτελούνταν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (η γνωστή “τρόικα”)– εγκαινίασε για την Ελλάδα μια δεκαετία σκληρής λιτότητας, κοινωνικών αναταραχών και βαθιών μεταρρυθμίσεων.
Η επιλογή του Καστελόριζου δεν ήταν τυχαία. Συμβολική υπογράμμιζε τη σοβαρότητα της στιγμής και την ανάγκη για εθνική ενότητα απέναντι σε μια κρίση χωρίς προηγούμενο.
Δεκατέσσερα χρόνια μετά, η ανακοίνωση αυτή εξακολουθεί να διχάζει και να προκαλεί συζητήσεις: ήταν αναγκαία κίνηση σωτηρίας ή η απαρχή μιας παρατεταμένης κρίσης που θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί; Όποια κι αν είναι η απάντηση, η 23η Απριλίου 2010 έχει καταγραφεί ως σημείο καμπής στη σύγχρονη ελληνική ιστορία.
