Η αυθαίρετη «δέσμευση» θέσης στάθμευσης με καρέκλες, κώνους, καφάσια ή άλλα αντικείμενα αποτελεί πρακτική που συναντάται συχνά σε αστικές περιοχές.
Σύμφωνα με το ισχύον νομικό πλαίσιο, ο δρόμος και τα τμήματα στάθμευσης που βρίσκονται επί αυτού αποτελούν κοινόχρηστο δημόσιο χώρο. Κατά συνέπεια, κανένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο δεν έχει δικαίωμα να τον καταλαμβάνει ή να τον δεσμεύει αυθαίρετα.
Τί προβλέπει ο Νέος ΚΟΚ
Ο Νέος ΚΟΚ προβλέπει διοικητικό πρόστιμο που ανέρχεται περίπου στα 350 ευρώ για την αυθαίρετη κατάληψη τμήματος του οδοστρώματος ή θέσης στάθμευσης με αντικείμενα.
Η παράβαση στοιχειοθετείται όταν:
- Τοποθετούνται αντικείμενα σε δημόσιο δρόμο χωρίς άδεια.
- Παρεμποδίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία ή στάθμευση.
- Δημιουργείται κίνδυνος ή εμπόδιο για άλλους χρήστες της οδού.
Οι αρμόδιες αρχές (Τροχαία ή Δημοτική Αστυνομία) δύνανται να επιβάλουν το διοικητικό πρόστιμο και να προχωρήσουν στην απομάκρυνση των αντικειμένων.
Νομική βάση και έννοια του κοινόχρηστου χώρου
Ο χαρακτηρισμός του οδοστρώματος ως κοινόχρηστου στηρίζεται τόσο στον ΚΟΚ όσο και στις γενικές διατάξεις του Αστικού Κώδικα περί κοινόχρηστων πραγμάτων.
Οι δημόσιοι δρόμοι προορίζονται για κοινή χρήση από όλους τους πολίτες. Δεν επιτρέπεται ιδιωτική εκμετάλλευση ή αποκλειστική χρήση χωρίς ειδική διοικητική πράξη (π.χ. άδεια κατάληψης κοινόχρηστου χώρου από δήμο).
Η αυθαίρετη τοποθέτηση αντικειμένων συνιστά διοικητική παράβαση και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να χαρακτηριστεί και ως αυθαίρετη κατάληψη κοινόχρηστου χώρου.
Υπάρχουν εξαιρέσεις;
Εξαίρεση υπάρχει μόνο όταν:
- Έχει χορηγηθεί ειδική άδεια από τον δήμο (π.χ. για έργα).
- Πρόκειται για νόμιμα οριοθετημένη ιδιωτική θέση στάθμευσης.
- Υφίσταται ειδική σήμανση ΑμεΑ ή άλλη νόμιμη πρόβλεψη.
Σε κάθε άλλη περίπτωση, η αυθαίρετη δέσμευση θέσης είναι παράνομη.
Σημαντική διευκρίνιση
Το ακριβές ύψος του προστίμου και η εφαρμογή των κυρώσεων ενδέχεται να διαφοροποιούνται ανάλογα με την περίπτωση και τις ισχύουσες διατάξεις. Για επίσημη και δεσμευτική πληροφόρηση, απαιτείται αναφορά στο πλήρες κείμενο του ισχύοντος ΚΟΚ και στις σχετικές υπουργικές αποφάσεις.
Η κατάληψη θέσης στάθμευσης με εμπόδια σε δημόσιο δρόμο δεν είναι νόμιμη πρακτική. Ο Νέος ΚΟΚ προβλέπει διοικητικό πρόστιμο περίπου 350 ευρώ, καθώς ο δημόσιος χώρος δεν μπορεί να δεσμεύεται αυθαίρετα από ιδιώτες.
Η τήρηση των κανόνων προστατεύει την ομαλή κυκλοφορία, την ισονομία στη χρήση του δημόσιου χώρου και την ασφάλεια των πολιτών.
