Η Ελλάδα μπαίνει πιο δυνατά στον ενεργειακό χάρτη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Η Atlantic See ανοίγει δρόμο για μακροχρόνιες συμφωνίες φυσικού αερίου με τουλάχιστον έξι χώρες.
Η Ελλάδα σε ρόλο ενεργειακού κόμβου
Η Ελλάδα ενισχύει τον ρόλο της ως βασική πύλη φυσικού αερίου για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Η Atlantic See, η κοινή εταιρεία της ΔΕΠΑ Εμπορίας και του ομίλου AKTOR, τρέχει διεργασίες για μακροχρόνιες συμφωνίες προμήθειας φυσικού αερίου σε τουλάχιστον έξι χώρες της περιοχής.
Η λίστα περιλαμβάνει τη Ρουμανία, τη Μολδαβία, τη Βουλγαρία, την Ουκρανία, την Ουγγαρία και τη Βόρεια Μακεδονία. Παράλληλα, η εταιρεία έχει ήδη κάνει το πρώτο βήμα με μνημόνια συνεργασίας σε ορισμένες αγορές.
Έτσι, η Αθήνα μετατρέπει σταδιακά το ελληνικό σύστημα φυσικού αερίου σε διάδρομο τροφοδοσίας για τα Βαλκάνια και την ευρύτερη περιοχή. Επιπλέον, η στροφή της Ευρώπης μακριά από το ρωσικό αέριο δίνει στην Ελλάδα νέο γεωπολιτικό και εμπορικό βάρος.
Αμερικανικό LNG μέσω Ελλάδας
Το σχέδιο στηρίζεται στο αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο. Η Ελλάδα θα δέχεται το LNG στις υποδομές της Αλεξανδρούπολης και της Ρεβυθούσας. Στη συνέχεια, το δίκτυο θα στέλνει τις ποσότητες προς τον βορρά.
Με αυτόν τον τρόπο, ο λεγόμενος κάθετος διάδρομος φυσικού αερίου περνά από τη θεωρία στην πράξη. Η Atlantic See ξεκίνησε ήδη με την Αλβανία και τη Βοσνία, ενώ πλέον κοιτά και νέες συμφωνίες στην περιοχή.
Οι συμφωνίες με την Αλβανία και τη Βοσνία έχουν διάρκεια 20 ετών και ξεκινούν από το 2030. Προμηθευτής θα είναι η αμερικανική Venture Global, ενώ οι ποσότητες φτάνουν τα 1,5 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως.
Παράλληλα, οι συμφωνίες περιλαμβάνουν εγγυήσεις για την πληρωμή του καυσίμου σε όλη τη διάρκεια των συμβάσεων. Άρα, η Atlantic See χτίζει μοντέλο με μακροχρόνια σταθερότητα, αλλά και με εμπορική ασφάλεια.
Στόχος οι τελικές συμφωνίες έως το τέλος του έτους
Η Atlantic See έχει ήδη ανοίξει δίαυλο με την Ουκρανία, τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Αλέξανδρος Εξάρχου, τα μνημόνια συνεργασίας με τις τρεις χώρες μπορούν να περάσουν σε οριστικές συμφωνίες έως το τέλος του έτους.
Παράλληλα, η Βόρεια Μακεδονία αποκτά ειδική σημασία. Το 2027 θα ξεκινήσει ο νέος διασυνδετήριος αγωγός με την Ελλάδα. Έτσι, η χώρα θα αποκτήσει άμεση πρόσβαση στο ελληνικό σύστημα και στις ελληνικές υποδομές LNG.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει τον ρόλο της Ελλάδας σε μια περίοδο μεγάλων ανακατατάξεων στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας. Επιπλέον, δίνει στην Αθήνα θέση-κλειδί ανάμεσα στις αμερικανικές εξαγωγές LNG και στις ανάγκες των χωρών της περιοχής.
Κίνδυνος στενότητας τον χειμώνα
Οι αγορές φυσικού αερίου παρακολουθούν με ανησυχία τον επόμενο χειμώνα. Η Ευρωπαϊκή Ένωση μειώνει σταδιακά το ρωσικό αέριο, με τελικό στόχο πλήρη έξοδο το φθινόπωρο του 2027.
Την ίδια ώρα, η κρίση στον Περσικό Κόλπο έχει πιέσει τις δυνατότητες εξαγωγών από το Κατάρ. Έτσι, η Ευρώπη μπορεί να βρεθεί μπροστά σε στενότερη προσφορά, ειδικά αν ο χειμώνας αυξήσει απότομα τη ζήτηση.
Ωστόσο, η Ελλάδα έχει πιο διαφοροποιημένο ενεργειακό μείγμα. Διαθέτει συμβάσεις μέσω αγωγών, πρόσβαση σε βραχυπρόθεσμες αγορές LNG και αυξημένη συμμετοχή των ΑΠΕ. Επομένως, μπορεί να προστατεύσει καλύτερα τον εφοδιασμό της εγχώριας αγοράς.
Παρόλα αυτά, η αγορά δεν αποκλείει άνοδο τιμών. Η χειμερινή ζήτηση, οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι και οι αλλαγές στις ροές αερίου μπορούν να πιέσουν ξανά το κόστος.
Κλειδί η δημοπρασία της 6ης Ιουλίου
Η αγορά στρέφει πλέον το βλέμμα στη δημοπρασία της 6ης Ιουλίου για δέσμευση δυναμικότητας προς τον βορρά. Η διαδικασία αφορά πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα, ακόμη και έως ένα έτος.
Παράλληλα, τα χαμηλότερα κόστη διαμετακόμισης δίνουν πρόσθετο κίνητρο στους παίκτες της αγοράς. Η ελληνική πλευρά πίεσε για καλύτερους όρους, καθώς θέλει να κάνει πιο ανταγωνιστική τη διαδρομή μέσω Ελλάδας.
Έτσι, η χώρα επιχειρεί να κλειδώσει ρόλο ενεργειακής πύλης για τα Βαλκάνια. Η Atlantic See, με τη στήριξη ΔΕΠΑ Εμπορίας και AKTOR, βάζει τις βάσεις για μια νέα αγορά φυσικού αερίου, με επίκεντρο το αμερικανικό LNG και τις ελληνικές υποδομές.
