Θα πω κάποιες αντιδημοφιλείς αλήθειες.
Σε αρκετές περιοχές υπάρχει σοβαρό πρόβλημα με την ένταξη και τη συμβίωση των Ρομά. Έχω δει με τα μάτια μου, σε καταυλισμό της Αττικής, παιδιά Ρομά να ζουν σε κακοποιητικές συνθήκες. Και αυτό να είναι η κανονικότητά τους.
Εκείνη τη μέρα πήραμε όλα τα σκυλιά που επίσης ζούσαν σε κακοποιητικές συνθήκες. Κανένα παιδί όμως. Κι ας είδαμε όλοι μας πατέρα και γιαγιά να κακοποιούν ένα εξάχρονο κορίτσι και να το απειλούν με στέρηση του σχολείου επειδή μας υπέδειξε πού είχαν κρύψει τα σκυλιά.
Είδαμε μωρά να μπουσουλάνε ολόγυμνα μέσα στις λάσπες και στα βρόμικα νερά, Νοέμβρη μήνα. Είδαμε παιδάκια τόσα δα να σκαρφαλώνουν ξυπόλυτα σε λοφάκια γεμάτα σπασμένα γυαλιά. Είδαμε παιδιά εμφανώς παραμελημένα, απροστάτευτα, εκτεθειμένα.
Κι όμως, ούτε ένα δεν μας είπε ότι βαριέται το σχολείο. Όλα μιλούσαν γι’ αυτό με δέος. Ανυπομονούσαν να πάνε. Λες και το σχολείο ήταν το παράθυρο σωτηρίας τους.
Το τι έχει κάνει λάθος η Πολιτεία μπορούμε να το εξαντλήσουμε. Τον αποκλεισμό, την εγκατάλειψη, τις αποτυχημένες πολιτικές δεκαετιών. Άλλωστε, το πρόβλημα δεν είναι αμιγώς ελληνικό.
Αλλά ένα πράγμα δεν σηκώνει «ναι μεν, αλλά». Το σχολείο οφείλει να είναι παράθυρο στη γνώση. Να είναι χώρος ασφάλειας. Να είναι καταφύγιο. Για όλα τα παιδιά. Και ακόμη περισσότερο για παιδιά σαν κι αυτά.
Καμία δασκάλα δεν δικαιούται να ουρλιάζει σε τρίχρονα και τετράχρονα. Να τα απειλεί. Να τα εξυβρίζει. Πόσω μάλλον να βιαιοπραγεί πάνω τους. Και ιδίως όταν το πιθανότερο είναι ότι κάποια από αυτά τα παιδιά βιώνουν ήδη τέτοιες συμπεριφορές στο οικογενειακό τους περιβάλλον.
Αν εκεί έξω έχουν μάθει ότι ο μεγάλος φωνάζει, απειλεί και χτυπά, το σχολείο οφείλει να τους μάθει το αντίθετο. Ότι ο ενήλικος προστατεύει. Ότι ο δυνατός δεν κακοποιεί τον αδύναμο. Ότι υπάρχει κι ένας άλλος κόσμος.
Για κάποια παιδιά το σχολείο δεν είναι απλώς σχολείο. Είναι η μόνη ανοιχτή πόρτα.