Μια εικόνα διαφορετική από αυτήν που καταγράφεται στην υπόλοιπη Ευρώπη παρουσιάζει η ελληνική οικονομία τον Σεπτέμβριο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο δείκτης οικονομικού κλίματος στην Ελλάδα ενισχύθηκε ελαφρά στις 107,6 μονάδες, από 107,2 τον Ιούλιο, την ώρα που στην ΕΕ-27 και την Ευρωζώνη το οικονομικό κλίμα υποχώρησε.
Η ελληνική επίδοση παραμένει, μάλιστα, αισθητά υψηλότερη από τον μέσο όρο των προηγούμενων ετών, ενώ η απόσταση από την ευρωπαϊκή εικόνα εξακολουθεί να είναι σημαντική.
Η ελληνική βελτίωση δεν είναι, ωστόσο, ομοιόμορφη. Η άνοδος του δείκτη προέρχεται κυρίως από τη Βιομηχανία και τις Υπηρεσίες, ενώ οι προσδοκίες στις Κατασκευές και το Λιανικό Εμπόριο υποχωρούν. Καθοριστική είναι παράλληλα η σημαντική ενίσχυση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης.
Η Ελλάδα ξεχωρίζει από την ευρωπαϊκή εικόνα
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο δείκτης οικονομικού κλίματος υποχώρησε τον Σεπτέμβριο τόσο στην ΕΕ όσο και στην Ευρωζώνη. Η υποχώρηση συνδέεται κυρίως με την επιδείνωση των προσδοκιών των καταναλωτών, ενώ η βιομηχανία κινήθηκε ανοδικά και οι κατασκευές παρουσίασαν μικρή βελτίωση. Οι υπηρεσίες και το λιανικό εμπόριο παρέμειναν ουσιαστικά σταθερά.
Ενδεικτικές είναι οι μεγάλες διαφοροποιήσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών οικονομιών. Τον Σεπτέμβριο το οικονομικό κλίμα υποχώρησε στη Γαλλία κατά 1,7 μονάδες, στην Ιταλία κατά 0,8 και στην Πολωνία κατά 0,7, ενώ αντίθετα βελτιώθηκε στην Ισπανία κατά 3,4 μονάδες, στη Γερμανία κατά 0,6 και στην Ολλανδία κατά 0,5.
Τα στοιχεία δείχνουν έτσι μια ευρωπαϊκή οικονομία χωρίς ενιαία τάση, με τις επιμέρους εθνικές οικονομίες να κινούνται με διαφορετικές ταχύτητες.
Ισχυρή βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης στην Ελλάδα
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της ελληνικής έρευνας είναι η συμπεριφορά των νοικοκυριών.
Οι Έλληνες καταναλωτές εμφανίζονται λιγότερο απαισιόδοξοι τόσο για την οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών τους όσο και για τη γενικότερη οικονομική κατάσταση της χώρας, ενώ ενισχύεται σημαντικά και η πρόθεση για μεγάλες αγορές. Παράλληλα, βελτιώθηκε ήπια η πρόθεση αποταμίευσης.
Παρά τη βελτίωση, όμως, η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται σε εντελώς διαφορετικό επίπεδο από την υπόλοιπη Ευρώπη σε ό,τι αφορά την καταναλωτική εμπιστοσύνη. Ο σχετικός δείκτης τον Σεπτέμβριο διαμορφώθηκε στις -41,6 μονάδες στην Ελλάδα, έναντι -15,8 στην ΕΕ και -16,5 στην Ευρωζώνη.
Υπάρχει, επομένως, μια εμφανής αντίφαση: η Ελλάδα καταγράφει ισχυρότερο συνολικό οικονομικό κλίμα από την Ευρώπη, αλλά οι καταναλωτές της εξακολουθούν να εμφανίζονται πολύ πιο απαισιόδοξοι.
Η ακρίβεια παραμένει ο μεγάλος “αστερίσκος”
Η βελτίωση του κλίματος δεν σημαίνει ότι εξαφανίστηκαν οι πιέσεις στην πραγματική οικονομία.
Το ΙΟΒΕ επισημαίνει ότι η άνοδος των τιμών ενέργειας, σε συνδυασμό με τις αυξήσεις σε βασικές κατηγορίες προϊόντων, εξακολουθεί να επηρεάζει αρνητικά επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Παράλληλα, η ευρωπαϊκή οικονομία κινείται σε περιβάλλον πληθωριστικών πιέσεων, καθώς οι διαταραχές στην πλευρά της προσφοράς χαρακτηρίζονται έντονες και μεγάλης διάρκειας.
Στην Ελλάδα, μάλιστα, το 62% των νοικοκυριών εξακολουθεί να προβλέπει ότι οι τιμές θα αυξηθούν με τον ίδιο ή ταχύτερο ρυθμό τους επόμενους 12 μήνες, αν και ο σχετικός δείκτης υποχώρησε στις +35 μονάδες από +40 τον Ιούλιο.
Κατασκευές: H μεγάλη αδυναμία
Στους επιμέρους κλάδους, το μεγαλύτερο πρόβλημα εντοπίζεται στις Κατασκευές. Ο σχετικός δείκτης υποχώρησε στις 161,7 μονάδες από 179,4, κυρίως εξαιτίας της μεγάλης πτώσης των προσδοκιών στα δημόσια έργα.
Αντίθετα, οι ιδιωτικές κατασκευές διατηρούν υψηλές προσδοκίες. Το σημαντικότερο εμπόδιο για τον κλάδο παραμένει η έλλειψη εργατικού δυναμικού, την οποία αναφέρει ως βασικό πρόβλημα το 54% των επιχειρήσεων στις κατασκευές συνολικά και το 80% στις ιδιωτικές κατασκευές.
Βιομηχανία και υπηρεσίες κρατούν την ελληνική οικονομία
Στη Βιομηχανία, ο δείκτης επιχειρηματικών προσδοκιών ενισχύθηκε στις 106,8 μονάδες, καθώς βελτιώθηκαν οι εκτιμήσεις για παραγγελίες και τρέχουσα ζήτηση. Παράλληλα, το 37% των επιχειρήσεων προβλέπει αύξηση της παραγωγής του επόμενου τριμήνου.
Στις Υπηρεσίες, ο δείκτης αυξήθηκε στις 116,4 μονάδες από 114,2, με βελτίωση τόσο των εκτιμήσεων για την τρέχουσα κατάσταση των επιχειρήσεων όσο και για την τρέχουσα ζήτηση. Οι επιχειρήσεις, ωστόσο, εμφανίζονται περισσότερο συγκρατημένες για τη ζήτηση του επόμενου τριμήνου.
