Η τεχνητή νοημοσύνη ενισχύει την παγκόσμια οικονομία, αλλά η ενεργειακή κρίση και το δημόσιο χρέος περιορίζουν τη δυναμική της.
Η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα προειδοποιεί ότι τα οφέλη δεν φτάνουν εξίσου σε όλες τις χώρες.
Σε ομιλία της στη Σιγκαπούρη, η επικεφαλής του ΔΝΤ περιέγραψε δύο αντίρροπες δυνάμεις. Από τη μία, η ενέργεια πιέζει την προσφορά. Από την άλλη, οι επενδύσεις στην AI ενισχύουν τη ζήτηση.
Τεχνητή νοημοσύνη: Ευκαιρίες και ανισότητες
Σύμφωνα με το Ταμείο, η σωστή χρήση της AI μπορεί να προσθέσει έως μισή ποσοστιαία μονάδα ανάπτυξης ετησίως. Ωστόσο, η αύξηση της παραγωγικότητας αποτελεί τον κρίσιμο στόχο.
Οι επενδύσεις σε υποδομές δίνουν βραχυπρόθεσμη ώθηση. Αντίθετα, η ευρεία χρήση της τεχνολογίας στις επιχειρήσεις μπορεί να στηρίξει μακροπρόθεσμα την οικονομική δραστηριότητα.
Ήδη, ηλεκτρονικά εξαρτήματα και τεχνολογίες γύρω από την AI καλύπτουν πάνω από το 10% του παγκόσμιου εμπορίου εμπορευμάτων.
Παράλληλα, ΗΠΑ, Κίνα, Ινδία και ασιατικές οικονομίες με παραγωγή μικροεπεξεργαστών αποκομίζουν σημαντικά οφέλη. Όμως, πολλές άλλες χώρες έχουν μικρότερη συμμετοχή στις τεχνολογικές αλυσίδες αξίας.
Γι’ αυτό, η Γκεοργκίεβα ζητά ευρύτερη πρόσβαση στην τεχνητή νοημοσύνη και διεθνή συνεργασία. Ωστόσο, η αντιπαλότητα Ουάσινγκτον και Πεκίνου δυσκολεύει τις κοινές ρυθμιστικές πρωτοβουλίες.
Η ακριβή ενέργεια πιέζει την ανάπτυξη
Την ίδια ώρα, οι υψηλές τιμές των υδρογονανθράκων επιβαρύνουν επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Επιπλέον, αυξάνουν τις πιέσεις στις οικονομίες που εισάγουν ενέργεια.
Το Brent κινείται γύρω στα 100 δολάρια, έναντι περίπου 70 δολαρίων στις αρχές του 2026, σύμφωνα με το κείμενο της παρέμβασης.
Καθώς πλησιάζει ο χειμώνας, η επικεφαλής του ΔΝΤ προειδοποιεί για εντονότερες πιέσεις στις τιμές. Παράλληλα, οι συγκρούσεις επιβαρύνουν τις προοπτικές από την Ουκρανία μέχρι τον Κόλπο.
Οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες αυξάνουν τα επιτόκια για να περιορίσουν τον πληθωρισμό. Έτσι, ανεβάζουν και το κόστος χρηματοδότησης κρατών και επιχειρήσεων.
Το δημόσιο χρέος στενεύει τα περιθώρια
Ωστόσο, οι κυβερνήσεις διαθέτουν μικρότερα περιθώρια για νέες επιδοτήσεις. Το παγκόσμιο δημόσιο χρέος έχει φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Επιπλέον, το Ταμείο προειδοποιεί ότι μπορεί σύντομα να ξεπεράσει το 100% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Οι προηγμένες οικονομίες αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα μεγάλο βάρος.
Παράλληλα, οι υψηλότερες αποδόσεις των ομολόγων αυξάνουν τον λογαριασμό εξυπηρέτησης του χρέους. Ταυτόχρονα, οι τεχνολογικοί κολοσσοί ανταγωνίζονται τα κράτη για κεφάλαια.
Γι’ αυτό, η Γκεοργκίεβα ζητά αξιόπιστα μεσοπρόθεσμα δημοσιονομικά σχέδια και φιλόδοξες μεταρρυθμίσεις. Επίσης, καλεί τις κυβερνήσεις να εξηγήσουν στους πολίτες την ανάγκη προσαρμογής.
Για χρόνια, τα χαμηλά επιτόκια διευκόλυναν τη διαχείριση του χρέους. Πλέον, η άνοδός τους ανατρέπει αυτή τη σχέση και αυξάνει τις απαιτήσεις δημοσιονομικής πειθαρχίας.