Η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα έστειλε αυστηρό μήνυμα στις ανεπτυγμένες οικονομίες.
Kαλώντας τις κυβερνήσεις να περιορίσουν τον δανεισμό και το δημόσιο χρέος.
Η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου μίλησε στο BBC, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.
«Οι παγκόσμιες οικονομικές αναταράξεις ανεβάζουν τα επίπεδα του χρέους σαν μια σκάλα που δεν οδηγεί στον παράδεισο».
Παράλληλα, η Γκεοργκίεβα κατηγόρησε τις κυβερνήσεις για αδράνεια, ενώ το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους αυξάνει συνεχώς.
«Είναι καιρός να αναλάβουμε δράση. Οι πολιτικοί χρειάζονται θάρρος για να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα».
Το παγκόσμιο χρέος πλησιάζει το 100% του ΑΕΠ
Το παγκόσμιο δημόσιο χρέος πλησίασε το 94% του παγκόσμιου ΑΕΠ το 2025. Επιπλέον, το ΔΝΤ προβλέπει άνοδο στο 100% έως το 2029.
Οι μεγαλύτερες οικονομίες οδηγούν αυτή την αύξηση. Παράλληλα, οι δαπάνες για άμυνα, κοινωνικές ανάγκες και ενεργειακή ασφάλεια πιέζουν τους κρατικούς προϋπολογισμούς.
Επίσης, οι υψηλότερες αποδόσεις των ομολόγων αυξάνουν τις πληρωμές τόκων. Έτσι, οι κυβερνήσεις διαθέτουν λιγότερα χρήματα για ανάπτυξη και κοινωνικές πολιτικές.
Το δημόσιο χρέος των ανεπτυγμένων αγορών μπορεί να αγγίξει τα 75,8 τρισ. δολάρια έως το τέλος του 2026. reuters.com
Στο επίκεντρο ΗΠΑ και Βρετανία
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, το δημόσιο χρέος έχει ξεπεράσει τα 40 τρισ. δολάρια. Μάλιστα, μέσα σε μία δεκαετία διπλασίασε το μέγεθός του.
Το ΔΝΤ εκτιμά ότι το αμερικανικό χρέος μπορεί να φτάσει στο 140% του ΑΕΠ έως το 2030, εάν η Ουάσιγκτον δεν αλλάξει δημοσιονομική πορεία
Παράλληλα, η Βρετανία αντιμετωπίζει υψηλό κόστος δανεισμού πριν από την κατάθεση του νέου προϋπολογισμού.
Ο βρετανικός δανεισμός έφτασε τα 18,3 δισ. λίρες τον Αύγουστο, ξεπερνώντας τις επίσημες προβλέψεις. Επιπλέον, κατέγραψε άνοδο σχεδόν 20% σε ετήσια βάση.
Οι πληρωμές τόκων άγγιξαν το υψηλότερο επίπεδο από το 1997, όταν ξεκίνησε η μηνιαία καταγραφή των σχετικών στοιχείων.
Ωστόσο, η Γκεοργκίεβα τόνισε ότι η βρετανική περίπτωση δεν διαφέρει σημαντικά από την εικόνα άλλων μεγάλων οικονομιών.
Οι δύο προτεραιότητες του ΔΝΤ
Η επικεφαλής του ΔΝΤ έθεσε δύο βασικές προτεραιότητες. Πρώτον, οι κυβερνήσεις οφείλουν να μειώσουν το χρέος και να ενισχύσουν τη δημοσιονομική πειθαρχία.
Δεύτερον, οι κεντρικές τράπεζες πρέπει να προστατεύσουν τη σταθερότητα των τιμών. Άλλωστε, ο επίμονος πληθωρισμός διατηρεί τα επιτόκια και το κόστος δανεισμού ψηλά.
«Οι κυβερνήσεις ελέγχουν τις εσωτερικές οικονομικές πολιτικές τους. Πρέπει να θέσουν τη δημοσιονομική εξυγίανση σε προτεραιότητα».
Παράλληλα, οι πλούσιες οικονομίες δεν διαθέτουν μεγάλα δημοσιονομικά περιθώρια. Επομένως, η Γκεοργκίεβα προτείνει μεταρρυθμίσεις που θα κινητοποιήσουν περισσότερες ιδιωτικές επενδύσεις.
Ενέργεια και τεχνητή νοημοσύνη
Η Γκεοργκίεβα συνέδεσε το ενεργειακό σοκ με την άνοδο του πληθωρισμού και των αποδόσεων στα κρατικά ομόλογα.
Γι’ αυτό ζήτησε σταθερή αποκατάσταση των εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Κόλπο. Μια τέτοια εξέλιξη θα μείωνε τις πιέσεις στις οικονομίες.
Επιπλέον, προειδοποίησε για τους κινδύνους που μπορεί να προκαλέσει η ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
«Αν δούμε περισσότερα περιστατικά όπου η τεχνητή νοημοσύνη αποκτά τη δική της ζωή, μπορεί να αντιμετωπίσουμε σημαντικό κίνδυνο».
